De nieuwe tyrosinekinaseremmer ('tyrosine kinase inhibitor': TKI) asciminib laat positieve resultaten zien bij patiënten met chronische myeloïde leukemie (CML) die al eerder behandeld zijn met andere TKI’s. Deze resultaten zijn recent gepubliceerd in het New England Journal of Medicine.

Asciminib is een allosterische remmer die bindt aan de myristoylbindplaats van het BCR-ABL1 eiwit. De binding zorgt ervoor dat het eiwit inactief gemaakt wordt, door middel van een mechanisme dat afwijkt van alle andere ABL-kinaseremmers. Asciminib remt zowel het normale als het gemuteerde BCR-ABL1 eiwit, waaronder ook de T315I-mutant. De veiligheid van het middel bij Philadelphia-chromosoompositieve-leukemie was tot dusver nog onbekend.

In de fase I-studie werden 141 patiënten met chronische fase CML en 9 patiënten met versnelde fase CML geïncludeerd. De patiënten waren eerder al behandeld met andere TKI’s, maar veelal zonder effect of in de aanwezigheid van ernstige bijwerkingen. De patiënten kregen een- of tweemaal daags 10 tot 200 mg asciminib toegediend gedurende een mediane follow-up van 14 maanden. Het primaire eindpunt van de studie was de bepaling van de maximaal tolereerbare dosis of de aanbevolen dosis van asciminib.

Voorbehandeling

Een groot deel van de patiënten (105 van de 150) had voorafgaand aan de studie een intensieve voorbehandeling ondergaan, waarbij zij tenminste drie andere TKI’s ontvingen. De maximaal tolereerbare dosis van asciminib was niet bereikt bij de patiënten gedurende de studie. Van de patiënten met chronische fase CML met een hematologische terugval vertoonden 34 (92%) een complete hematologische respons. Bij 31 patiënten (54%) die bij aanvang geen complete cytogenetische respons hadden, was dit uiteindelijk wel het geval. Een majeure moleculaire respons was bereikt of behouden na 12 maanden bij 48% van de patiënten. Hieronder waren ook 8 van de 14 (57%) patiënten die resistent waren tegen de werking van de TKI ponatinib of bij deze behandeling onaanvaardbare bijwerkingen ontwikkelden. Bij 5 patiënten (28%) met een T315I-mutatie was na 12 maanden een majeure moleculaire respons te zien. Dosisbeperkende toxische effecten omvatten asymptomatische verhogingen van het lipaseniveau en klinische pancreatitis. Veel voorkomende bijwerkingen waren vermoeidheid, hoofdpijn, artralgie, hypertensie en trombocytopenie.

Concluderend bleek asciminib effectief en getolereerd te zijn bij intensief voorbehandelde patiënten met CML die resistent waren tegen ander TKI’s of hier onaanvaardbare bijwerkingen van ondervonden. Hieronder vielen ook de patiënten waarbij het middel ponatinib niet werkzaam was en de patiënten waarbij er sprake was van een T315I-mutatie. Dit onderzoek werd gesponsord door Novartis Pharmaceuticals (ClinicalTrials.gov number, NCT02081378).

BRON
1. Hughes TP, Mauro MJ, Cortes JE et al. Asciminib in Chronic Myeloid Leukemia after ABL Kinase Inhibitor Failure. N Engl J Med. 2019 Dec 12;381(24):2315-2326.

Een nieuwe studie van het VU medisch centrum en Albert Schweitzer ziekenhuis zal onderzoeken of de nieuwste TKI, asciminib, beter is dan een reeds geregistreerde TKI bosutinib. Dit onderzoek vindt plaats bij CML-patiënten die al behandeld zijn geweest met minimaal twee andere TKI's en waarbij deze ofwel niet effectief waren, danwel niet verdragen werden vanwege bijwerkingen.
Bekijk de website van het AS ziekenhuis voor meer informatie.